Balance Theory van Fritz Heider

Balance Theory van Fritz Heider

De Balance Theory van Fritz Heider (1946) geeft weer hoe mensen hun relaties met andere mensen en dingen in hun omgeving ontwikkelen. Deze balanstheorie zegt dat als mensen een aantal elementen als één geheel zien, ze een voorkeur hebben om een balans tussen deze elementen te behouden.

 

Oftewel, als we het gevoel hebben dat we ‘uit balans zijn’ hebben we de neiging om een evenwichtspositie aan te nemen. Het ongemak dat men voelt bij onbalans zal toenemen met de kracht van de attitude/houding en de algehele interesse in de materie.

De Balance Theory

In de onderstaande afbeelding is de Balance Theory weergegeven. In de afbeelding zijn de relaties tussen de elementen zichtbaar.

Balanstheorie

Elementen van de Balance Theory

Zoals in de balanstheorie is weergegeven, zijn er drie elementen te onderscheiden. Namelijk:

  • De te analyseren persoon: aangeduid met “P”;
  • Houding van deze persoon ten opzichte van een ander persoon: aangeduid met “O”;
  • Houding van deze persoon ten opzichte van iets anders: aangeduid met “X”.

 

De houding van “P” ten opzichte van “X” kan vanalles zijn. Bijvoorbeeld de houding ten opzichte van een product of merk. Het kan ook de houding zijn ten opzichte van een bepaalde situatie, idee of evenement. Kortom, “X” kan allerlei dingen zijn.

 

De relaties tussen de elementen kunnen positief of negatief zijn. Het doel van de Balance Theory is om deze relaties in balans met elkaar te laten zijn. Dit is het geval wanneer een vermenigvuldiging van de drie signalen van de relaties positief is. Er is dan sprake van een balans. Wanneer dit niet het geval is, is een vermenigvuldiging van de drie signalen negatief. Dit betekend dat er een bepaalde spanning ontstaat totdat de balans hersteld is.

caret-down caret-up caret-left caret-right
Fritz Heider Mediatheoreticus en stichter van de balanstheorie

Een houding tegenover een gebeurtenis kan de houding ten opzichte van de persoon die de gebeurtenis veroorzaakte veranderen, en, als de houding ten opzichte van een persoon en een gebeurtenis vergelijkbaar zijn, wordt de gebeurtenis gemakkelijk toegeschreven aan de persoon.

Voorbeeld van de Balance Theory

In de onderstaande afbeelding is een voorbeeld gegeven van de Balance Theory. Hierbij wordt de houding van Jan ten opzichte van George Clooney en het merk Nespresso als voorbeeld gebruikt.

Balanstheorie

Jan is fan van George Clooney. Zodoende heeft hij een positieve houding tegenover hem. Echter is hij niet zo enthousiast over het merk Nespresso. Vandaar dat deze relatie negatief is. George Clooney heeft een positieve relatie ten opzichte van Nespresso.

 

In het voorbeeld is er een disbalans, want als je alle signalen met elkaar vermenigvuldigd is deze negatief.

 

Om een balans tussen de elementen te krijgen zijn er drie mogelijkheden, namelijk:

  1. De attitude van Jan ten opzichte van George Clooney moet negatief worden.
  2. De attitude van Jan ten opzichte van Nespresso moet positief worden.
  3. De attitude van George Clooney ten opzichte van Nespresso moet negatief worden.

 

Dit is ook een goed voorbeeld van celebrity endorsement. De bedoeling is namelijk dat Jan een positieve houding krijgt ten opzichte van Nespresso, doordat hij ook een positieve houding heeft ten opzichte van George Clooney.

Bron

Heider, F. (1946). Attitudes and cognitive organization. The Journal of psychology, 21(1), 107-112.

Lees meer over de balanstheorie

Profielfoto auteur Mitch

Over de auteur
Mitch is masterstudent aan de universiteit van Tilburg en heeft een brede achtergrond opgebouwd in marketing. Zo begrijpt hij de essentie van consumentengedrag. Leergierig en ambitieus heeft hij MarketingModellen.com in zijn eigen tijd naar een succes getild. Nu ontwikkelt hij zich verder als auteur voor Strategischmarketingplan.com en GedragvandeConsument.nl.